Pomogliśmy? Daj nam +1

Czynnik reumatoidalny (RF), antyCCP,przeciwcia?a przeciwj?drowe (ANA)

<strong>Czynnik reumatoidalny</strong> (RF), antyCCP,przeciwcia?a przeciwj?drowe (ANA)

Laboratoryjne badania wykorzystywane s? mi?dzy innymi w diagnostyce chorb reumatologicznych. (reumatoidalne zapalenie staww, zesp? Sjogrena, m?odzie?cze idiopatyczne zapalenie staww, zesztywniaj?ce zapalenie staww, tocze? rumieniowaty uk?adowy, twardzina i wiele innych).

Interpretacja bada? reumatologicznych



Du?ym problemem w przypadku tych chorb jest to ?e ich objawy cz?sto nak?adaj? si? na siebie i czasami trudno jest postawi? w?a?ciw? diagnoz?. Z pomoc? przychodz? badania laboratoryjne, pami?ta? nale?y jednak ?e ?adne z opisanych poni?ej bada? nie daje pewnego rozpoznania a raczej przemawia za ktr?? z tych chorb. Lekarz reumatolog zestawiaj?c dolegliwo?ci, badania laboratoryjne, badania obrazowe i wywiad rodzinny mo?e dopiero ustali? w?a?ciw? diagnoz? i wprowadzi? odpowiednie leczenie.

Czynnik reumatoidalny (RF, odczyn lateksowy, odczyn Waalera-Rosego)


normy:
w odczynie Waalera-Rosego: < 1/80
w odczynie lateksowym: < 1/40
w ELISA: warto?? podana na wyniku

Do wykonania badania wystarczy prbka krwi z ?y?y obwodowej (np. ?y?y ?okciowej). Nie trzeba si? do niego wcze?niej jako? specjalnie przygotowywa?.
Badanie wykorzystuje si? w diagnostyce reumatoidalnego zapalenia staww (RZS), zw?aszcza wtedy gdy pacjent prezentuje objawy zapalenia staww, mog?ce wskazywa? na t? chorob? (poranna sztywno?? staww, ich obrz?k i bolesno??, typowe zmiany stawowe w RTG, charakterystyczne deformacje staww, guzki reumatyczne w ich okolicy). Poziom czynnika reumatoidalnego (RF) wzrasta w okresach zaostrzenia choroby, natomiast w okresach remisji (ust?pienia objaww choroby) mo?e nie przekracza? normy. RF mo?e by? ujemne tak?e we wczesnej fazie choroby i pojawia? si? w trakcie jej rozwoju, dlatego cz?sto w takich sytuacjach zleca si? ponowne wykonanie badania wraz z narastaj?cymi objawami choroby. Dodatni czynnik reumatoidalny towarzyszy oko?o 80-85% przypadkw RZS, wynik ujemny przy objawach wskazuj?cych na reumatoidalne zapalenie staww wcale nie wyklucza choroby a wr?cz przeciwnie mo?e wskazywa? na gorsze rokowanie i ci??szy przebieg choroby.
Poza RZS dodatni RF wyst?puje cz?sto tak?e w zespole Sjogrena (oko?o 75-95% chorych), rzadziej w toczniu rumieniowatym uk?adowym (oko?o 15-35% chorych), twardzinie uk?adowej (20-30%), zapaleniu wielomi??niowym i skrno-mi??niowym (5-10%), mieszanych chorobach tkanki ??cznej (50-60%). Spotyka si? rwnie? dodatnie miana czynnika reumatoidalnego w stanach niereumatologicznych takich jak ki?a, tr?d, wirusowe zapalenie w?troby, gru?lica, sarkoidoza, niektre nowotwory, zapalenie wsierdzia, stany po przeszczepach, jednak nie ma on w tych przypadkach wi?kszego znaczenia diagnostycznego. Niekiedy zdarza si? ?e ludzie zupe?nie zdrowi maj? dodatni poziom RF, szansa na to zwi?ksza si? wraz z wiekiem.

Przeciwcia?a anty-CCP (aCCP, przeciwcia?a przeciwko cyklicznemu cytrulinowemu peptydowi)


norma: najlepiej korzysta? z norm podanych na wyniku

Do wykonania badania wystarczy prbka krwi z ?y?y obwodowej (np. ?y?y ?okciowej). Do badania nie trzeba si? wcze?niej jako? specjalnie przygotowywa?.
Badanie ma na celu wykrycie zachodz?cego w reumatoidalnym zapaleniu staww (RZS) procesu autoimmunologicznego, tocz?cego si? w b?onie maziowej staww chorego. Dodatni wynik badania wskazuje na RZS, wykrywa chorob? nawet we wczesnej fazie i przy fa?szywie ujemnym wyniki badania RF. Wy?szy poziom przeciwcia? anty-CCP zwykle koreluje z ci??szym przebiegiem choroby. Dodatnie miano aCCP wyst?puje w oko?o 40-90% przypadkach RZS, tak wi?c do ko?ca nie potwierdza ani nie wyklucza choroby, lecz jest silnym argumentem przemawiaj?cym za lub przeciw jej obecno?ci. Dodatni wynik mo?e zapowiada? chorob? nawet na kilka lat przed pojawieniem si? pierwszych objaww.
Stosunkowo cz?sto wyniki dodatnie spotyka si? tak?e w MIZS, natomiast w innych chorobach reumatologicznych dodatnie miano przeciwcia? anty-CCP jest stosunkowo rzadkie, tak wi?c badanie jest przydatne w r?nicowaniu RZS z innymi chorobami przebiegaj?cymi z zapaleniem staww jak zesztywniaj?cym zapaleniem staww kr?gos?upa, toczniem rumieniowatym uk?adowym, zespo?em Sjogrena czy innymi podobnymi schorzeniami.

Przeciwcia?a przeciwj?drowe (ANA)


Norma: miano nie wy?sze ni? 1:80 (miana wy?sze 1:160, 1:340, 1:680, itp.)

Przeciwcia?a przeciwj?drowe (ANA) s?u?? g?wnie do diagnostyki tocznia rumieniowatego uk?adowego (SLE). Dodatnie miano przeciwcia? przeciwj?drowych wyst?puje u prawie wszystkich cierpi?cych na to schorzenie. W po??czeniu z typowymi dla tocznia objawami (zmiany skrne, ble stawowo-mi??niowe, nieprawid?owo?ci w morfologii krwi, problemy z nerkami, zapalenie op?ucnej) badanie ANA jest chyba najlepsz? metod? potwierdzaj?c? chorob?.
Przeciwcia?a przeciwj?drowe obecne s? tak?e w innych schorzeniach takich jak sklerodermia, zesp? Sjogrena, reumatoidalne zapalenie staww (RZS), ?uszczyca, p?cherzyca, liszaj p?aski, wiele innych chorb autoimmunologicznych (cukrzyca typu I, wrzodziej?ce zapalenie jelita grubego, choroba Le?niowskiego-Crohna, samoistna plamica ma?op?ytkowa i wiele innych). Dodatkowo dodatnie miano przeciwcia? przeciwj?drowych stwierdza si? tak?e u osb przyjmuj?cych niektre leki (prokainamid, hydralazyna, izoniazyd, chloropromazyna, sulfonamidy, acebutolol) oraz w niektrych infekcjach (mononukleoza, HCV, malaria, tr?d). Dodatni wynik badania mo?e tak?e towarzyszy? niektrym nowotworom (ch?oniaki, bia?aczki, czerniak, guzy lite), bliskim krewnym osb chorych na tocznia oraz niekiedy osobom zupe?nie zdrowym i niespokrewnionym z chorymi.
Wynik s?abo pozytywny towarzyszy cz?sto ludziom zdrowym, cz?sto?? takich przypadkw wzrasta wraz z wiekiem badanego. Wynik negatywny silnie przemawia przeciwko toczniowi, chocia? ca?kowicie nie wyklucza choroby, poniewa? zdarzaj? si? nieliczne przypadki SLE pomimo ujemnego miana przeciwcia? ANA. Wy?sze miano mo?e aczkolwiek nie musi oznacza? nasilenia choroby.
Badaj?c poziom przeciwcia? przeciwj?drowych cz?sto ustala si? tak zwany typ ?wiecenia, pozwala on orientacyjnie okre?li? rodzaj wykrytych przeciwcia? ANA i wst?pnie zdiagnozowa? chorob?.
Typy ?wiecenia:
- brze?ne: sugeruj? tocznia rumieniowatego uk?adowego (SLE)
- homogenne: najcz??ciej spotykane w toczniu rumieniowatym uk?adowym (SLE), reumatoidalnym zapaleniu staww (RZS), toczniu wywo?anym lekami
- ziarniste, plamiste: przemawiaj? za toczniem rumieniowatym uk?adowym (SLE), zespo?em Sjogrena, reumatoidalnym zapaleniem staww (RZS), twardzin?, mieszan? chorob? tkanki ??cznej (MCTD)
- j?derkowe: najcz??ciej w twardzinie i zespole Raynauda
- centromerowe: typowe dla twardziny (zesp? CREST)
Cz?sto w pierwszej kolejno?ci u osb z podejrzeniem choroby uk?adowej wykonuje si? tak zwane przesiewowe badanie na obecno?? przeciwcia? przeciwj?drowych. Je?eli badanie to wychodzi pozytywnie, dopiero wtedy wykonuje si? dok?adniejsze badanie oceniaj?ce miano przeciwcia?, typ ?wiecenia a nawet rodzaj stwierdzonych przeciwcia? ANA (antyDNA, anty-Sm, anty-RNP, anty-Ro, anty-La, Scl-70, Jo-1).

Tematy na forum związane z tym artykułem

Czynnik reumatoidalny RF


Autor: MatisData dodania: 2011-06-05
Pomogliśmy? Daj nam +1